|
|
| akıl Dişleri Ve Yarattıkları Sorunlar |
Editör |
Akıl Dişi Nedir
Alt ve üst çenedeki 3. büyük azılar, “akıl dişi” olarak da adlandırılır.
Sağlı-sollu ikişerden dört tane olan akıl dişleri, özellikle sürme sırasında
sorun yaratan dişlerin başında gelir. Aslında bu dişler 12 yaşından, 20 yaşına
kadar her zaman sürebilirler. Bazen de hiç süremez ve hayat boyu çenede gömülü
kalırlar. Batı dillerinde de aynı adla anılan bu dişlere neden “akıl dişi”
denildiğini bilmiyoruz.
Neden Alt Çenedeki Akıl Dişleri Daha Güç Sürer?
Alt akıl dişlerinin güç sürme nedenleri şöyle açıklanabilir;
Birinci neden : Akıl dişinin geliştiği tomurcuk 2. büyük azının arkasında ve
eğik durumdadır. Büyüme esnasında çene kemiğinde boyut artışı olur ve çenenin
arka bölgesi gelişir, fakat diş yatay durumda kalır ve süremez.
İkinci neden : Akıl dişinin sürme zamanı olan 18 yaşında alt çenenin büyümesi
tamamlanır ve diş sert, yoğun kemik dokusunu delip süremez.
Üçüncü neden: Eğer alt çenenin yatay bölümü ile dikey bölümü arasında ve 2.
büyük azının arkasında yeterli yer yoksa, bu da güç sürme nedenidir.
Akıl Dişlerinin Sürme Sırasında Neden Olduğu Olaylar
Alt akıl dişi sürerken diş eti iltihabına neden olabilir. Bunun yanında, sürme
sırasında çıkan sorunlar arasında alt akıl dişi sürme iltihabı “Perikoronaritis”,
çene kilitlenmesi “Trismus” ile alt ön kesici dişlerin sıkışıp çapraşık hale
gelmesi vardır. Bunları kısaca açıklamak istiyorum:
1. Perikoronaritis Nedir?
“Perikoronaritis”, gençlerde sık rastlanan bir akıl dişi sürme güçlüğüdür. En
çok alt çenede görülür. Diş sürme anında o bölgede şişkinlik ve alt 2. büyük
azının arka tarafında bir ağrı vardır. Diş eti şiş ve kırmızıdır. Karşıt dişle
ısırılırsa ağrı daha da şiddetlenir. Boğaz ve bademciğe kadar yayılan ağrılar ve
çene altı lenf bezlerinde şişme görülür.
Perikoronaritis birkaç günde iyileşir ve alt akıl dişi sürebilir. Eğer
tekrarlarsa hemen diş hekimine başvurulması yerinde olur. Ayrıca ucuna pamuk
sarılmış çubuk, oksijenli su ile ıslatılıp ağrılı tarafa pansuman yapılırsa ağrı
azalır.
2. Trismus Nedir?
“Trismus”, ağzın açılamaması, “çenenin kilitlenmesi” anlamına gelir ve çiğneme
kaslarının akıl dişleri çevresindeki iltihap nedeniyle kasılmasından dolayı
ortaya çıkar. Diş nedenine bağlı olmayan (tetanos, bademcik flegmonu gibi)
trismuslar da vardır. Trismus lokal anesteziden sonra da seyrek olarak
görülebilir. Ağız ancak küçük parmak girecek kadar açılır ve yemek yenemez.
Endişelenilmemesi, hemen diş hekimine başvurulması gerekir.
Trismus, lokal olarak ağız açma tedavisi; bazen antibiyotikler, fizik tedavi ve
adale gevşetici ilaçlarla tedavi edilir. Ağız tamamen açıldıktan sonra trismusa
sebep akıl dişinin çekiminin yapılması gerekir.
3. Alt Ön Dişlerin Çapraşık Hale Gelmesi
Gençlerde sıralı veya hafif çapraşık alt ön dişlerin günün birinde daha çapraşık
hale geldiği görülebilir. Diş dizisindeki yerini almak isteyen alt akıl dişi
komşu dişleri iter, bu basınç dişleri sıkıştırarak çarpıtır. Bu tip bir
çapraşıklık oluşursa tedavisi çok güçtür. Bu nedenle, ön dişlerde çapraşıklık
oluşturma ihtimaline karşı ortodontisiler bazen akıl dişlerinin erken çekimini
isterler.
Akıl Dişi Sürme Güçlüklerinin Tedavisi Nasıldır?
Her vakanın kendine özgü tedavisi olacağının bilinmesi gerekir. Bu nedenle
tedavi kararını diş hekimi vermeli ve planlamayı o yapmalıdır. Bununla beraber
bazı genel prensiplerin bilinmesi uygundur.
1- Diş hekimi eğer ilk defa görülen perikoronaritis ten sonra dişin sürerek
ağızdaki yerini alacağını tahmin ediyorsa, dişi örten et parçasını çıkartır.
2- Çoğu zaman başvurulan tedavi yöntemi, akıl dişini çekmektir. Akıl dişi çekimi
tamamen ağrısızdır. Bazen da çok kısa sürede gerçekleşir.
3- Diş hekiminin akıl dişi yerine 2. büyük azının çekimine karar verebildiği
durumlar da vardır.
Üst Akıl Dişleri...
Üst akıl dişlerinin sürme güçlüğü ve diğer sorunlarına, alta göre 30 defa daha
az rastlanır. Bu dişler kolay sürerler. Çünkü alt çenedeki gibi önlerinde bir
engel yoktur. Genellikle de kolay çekilirler |
|
